Beyaz cüceler

Beyaz cüceler, kırmızı devlerden oluşur; nasıl oluştuğu yıldızın kütlesine bağlıdır. Güneş gibi bir yıldızda, özekteki sıcaklık karbonu yakacak kadar yükseiemez. Yükselen sıcaklık ancak kabuk yanmasını hızlandırır ve tüm kabuk atılır, yıldız gezegenimsi bulutsu oluşturur. Açığa çıkan kalıntı bir sıcak beyaz cücedir. Daha küçük kütleli yıldızlar, helyum beyaz cücesi olur, çünkü merkezinde sıcaklık helyumu yakıp karbona dönüştürecek kadar yükseiemez.  Bunlar kabuk atıp gezegenimsi  bulutsu  olmadan da,  yıldız rüzgarı ile kütle  kaybederek,   beyaz  cüce  olabilirler.   Daha büyük kütleli yıldızlar, eğer çift yıldız bileşeni iseler, fazla kütleyi kırmızı dev evresindekomşusuna aktararak da beyaz cüce olabilirler. Gerçekten birçok beyaz
cüce, çift yıldızlar içinde bulunur. Sıcak beyaz cüceler,  enerji  kaynaklarıolmadığı için, soğuyarak karacüce olarak “gözden kaybolurlar”.

ilk gözlenen beyaz cüce çift yıldız, Akyıldız’ın (Sihus) bileşenidir, Bugüne kadar gözlenen çok sayıda beyaz cüce, yukarıda söylediğimiz ikleri sağlarlar. Bir güneş kütlesinde bir beyaz cüce, ancak Yer küre’miz büyüklüğündedir. Bu, ortalama yoğunluğunun 106g/cm3 olması demektir, Küçük bir yarıçapa sığan bu yoğunluktaki bir beyaz cüceyi özkütle çekimine karşı dengede tutan nedir? Beyaz cüce maddesi o kadar sıkışıktır ki tronlar artık belli bir ortama bağlı değildir, yüksek hızlarla özgürce hareket rler. Kütle çekimine karşı koyan bu elektron gazının basıncıdır.

to “Beyaz cüceler”

Leave a Reply